• Przejdź do głównej nawigacji
  • Przejdź do treści
Weredyńscy Adwokaci

Weredyńscy Adwokaci

Adwokaci, którym zależy

  • Prawo karne
  • Prawo nieruchomości
  • Blog
  • Kontakt

ruch drogowy

Jazda po alkoholu – jakie kary i jak się bronić w 2025?

Mateusz Weredyński · 28.03.2024 ·

Za jazdę po alkoholu kierującemu pojazdem grożą stosunkowo surowe konsekwencje. Ten czyn od razu skutkuje zatrzymaniem przez Policję prawa jazdy z uwagi na (co do zasady) obligatoryjny zakaz prowadzenia pojazdów orzekany w związku ze skazaniem. Od 14 marca 2024 w określonych przypadkach nietrzeźwym kierującym grozi przepadek pojazdu albo jego równowartości. Dlatego jazda po alkoholu wymaga podjęcia właściwej obrony. Poniżej wyjaśnię, jakie kary w praktyce grożą za jazdę po alkoholu i przybliżę kilka wskazówek, jak się bronić w sprawie karnej o jazdę po alkoholu.

Poszukujesz pomocy?

Nazywam się Mateusz Weredyński, jestem adwokatem. Od blisko 10 lat zajmuję się sprawami karnymi, w których specjalizuje się moja kancelaria. Mam duże doświadczenie i sukcesy w sprawach jazdy po alkoholu. Mogę pomóc Ci odzyskać prawo jazdy – tak szybko, jak to możliwe. Zadzwoń, a wyjaśnię Ci szczegóły.

Zadzwoń teraz

Na wstępie chcę podkreślić bardzo ważną kwestię: we wpisie omawiam wskazówki, które nie zastąpią właściwej obrony. Każda sprawa karna jest inna. Niekiedy detale zupełnie zmieniają obraz sprawy. Dlatego zachęcam do kontaktu z obrońcą.

Zatrzymanie za jazdę po alkoholu. Brzmi znajomo?

Jazda po alkoholu to bardzo często szok i niedowierzanie. Policja zatrzymuje Cię do kontroli drogowej, nierzadko rutynowej, niezwązanej z naruszeniem przepisów ruchu drogowego, np. przekroczeniem prędkości czy nieprawidłowym wyprzedzaniem.

Policjant postanawia poddać Cię rutynowemu badaniu na zawartość alkoholu. Przybliża do Twoich ust charakterystyczny żółty alkomat bez ustnika, mówiąc „proszę dmuchnąć„. Zgodnie z poleceniem dmuchasz. Następuje chwila, która zdaje się trwać całą wieczność.

Po chwili często jak grom spada na Ciebie informacja: „wynik pozytywny, zapraszam ze mną„.

Wówczas uderza Cię naturalny w tej sytuacji stres. W głowie pojawiają się pytania „jak to możliwe?„, zaczynasz hiperanalizować spożyty wcześniej alkohol. Ogarnia Cię naturalny w tej sytuacji stres, przez co nie jesteś w stanie myśleć w pełni racjonalnie, ani też w pełni panować nad sobą.

Potem następuje kolejne badanie – alkomatem dowodowym, który pokazuje poziom stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu, i informacja od Policjanta: „wykroczenie” albo „przestępstwo„. „Musimy zatrzymać Pani/Panu prawo jazdy„.

Brzmi znajomo? To bardzo częsty scenariusz spraw jazdy po alkoholu. Kiedy emocje choć trochę opadną, zastanawiasz się, co robić?

Zachowaj spokój. Zapewne czytasz mój wpis, bo to co opisałem powyżej już się zdarzyło. Masz już to za sobą. Nie masz wpływu na to, co już się zdarzyło. To na co masz wpływ, to to, jak sobie z tą sytuacją poradzić. Jestem adwokatem, karnistą. Mam duże doświadczenie i sukcesy w obronie w sprawach o jazdę po alkoholu. Zadzwoń, a wyjaśnię Ci, jak mogę pomóc w Twojej sprawie.

Zadzwoń teraz

W oparciu o wynik badania pojawią się konkretne pytania: jaka kara grozi za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości przy stężeniu np. 0,3 promila? A jaka w przypadku 1 promila? Czy są szanse na warunkowe umorzenie postępowania? Co grozi za jazdę po alkoholu przy 2 lub 3 promilach? Postaram się to pokrótce wyjaśnić, bazując na swoim doświadczeniu w obronie w sprawach o jazdę po alkoholu.

Konsekwencje za jazdę po alkoholu zależą od stężenia alkoholu

Odpowiedzialność karna za jazdę po alkoholu zależy przede wszystkim od stężenia alkoholu (w wydychanym powietrzu lub we krwi). Ustawy przewidują progi stężeń, od których zależy karalność. W świadomości większości kierujących prawidłowo ugruntowało się, że od 0,2 promila i więcej to wykroczenie, a powyżej 0,5 promila to przestępstwo.

Co istotne, poniższe wskazówki dotyczą sytuacji stosunkowo typowych: zatrzymania do rutynowej kontroli lub w związku z nieznacznym przekroczeniem dozwolonej prędkości, ponadto zdarzenia o charakterze incydentalnym, jednorazowym. Nie dotyczą natomiast sytuacji złożonych, jak np. prowadzenie pojazdu po alkoholu wbrew sądowemu zakazowi, ponowne prowadzenie w stanie nietrzeźwości będąc wcześniej karanym za to przestępstwo czy spowodowanie wypadku w stanie nietrzeźwości – które należy oceniać indywidualnie i zawsze konsultować za adwokatem z uwagi na grożącą odpowiedzialność.

Nie dotyczą one również skomplikowanych sytuacji, w których są poważne wątpliwości co do popełnienia czynu. Takie sprawy wymagają profesjonalnej obrony i mogą zakończyć się umorzeniem postępowania lub uniewinnieniem. Oto przykłady:

Wyrok Uniewinniający 4
Jazda Po Alkoholu Wyrok Uniewinnienie 1

Skuteczna obrona w sprawie o jazdę po alkoholu jest możliwa.

Jestem adwokatem specjalizującym się w sprawach karnych. Mogę pomóc odzyskać Ci prawo jazdy zatrzymane za jazdę po alkoholu. Zadzwoń do mnie, a wyjaśnię Ci szczegóły.

Zadzwoń teraz

Spis treści

KK – Kodeks karny
KW – Kodeks wykroczeń

  • Jazda po alkoholu przy około 0,2 promila
    • Jaka kara za 0,2 promila?
  • Jazda po alkoholu przy około 0,5 promila
    • Jaka kara za 0,5 promila?
      • Warunkowe umorzenie postępowania karnego
    • Jaka kara za 1 promil?
    • Jaka kara za 1,5 promila? Przepadek pojazdu
    • Jaka kara za 2 promile? Jaka kara za 3 promile?
  • Ważne zastrzeżenie

Jazda po alkoholu przy około 0,2 promila

Stężenie 0,2 promila jest graniczne dla odpowiedzialności za wykroczenie z art. 87 § 1 KW. To oznacza, że przy wartości poniżej 0,2 promila brak jest podstaw do odpowiedzialności za wykroczenie – sprawa podlega umorzeniu lub kierujący powinien zostać uniewinniony przez sąd.

W sprawach, w których stężenie alkoholu nieznacznie przekracza 0,2 promila, warto przeanalizować możliwość podważenia ustaleń dotyczących stężenia. Istotny w tej kwestii jest błąd pomiaru alkomatu. Podważenie nominalnego pomiaru i jego ustalenie na poziomie poniżej progu skutkować będzie uwolnieniem od odpowiedzialności.

Obrona w sprawach o wykroczenie jazdy po alkoholu jest bardziej złożona z uwagi na stosowane zatrzymanie prawa jazdy na czas trwania postępowania i wiążące się z tym faktyczne konsekwencje dla kierującego. Warto skonsultować ją z obrońcą.

Zadzwoń teraz

Jaka kara za 0,2 promila?

Jeśli podważenie ustaleń co do pomiaru będzie niemożliwe, a stężenie będzie oscylować w okolicy dolnej granicy (0,2-0,35 promila), kierującemu zasadniczo grożą:

  • kara grzywny (od 2.500 złotych), oraz
  • zakaz prowadzenia pojazdów (od 6 miesięcy), który sąd orzeka obowiązkowo.

Możliwe jest:

  • nadzwyczajne złagodzenie kary grzywny lub odstąpienie od jej wymierzenia,
  • odstąpienie przez sąd od orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów.

Im wyższe stężenie alkoholu – ale do wartości 0,5 promila – tym większe ryzyko wyższej grzywny lub kary surowszej: aresztu, a także dłuższego okresu zakazu prowadzenia pojazdów. W większości przypadków będzie to grzywna, która może jednak sięgać nawet 30.000 złotych. Ponadto, za wykroczenie sąd może orzec do 3 lat zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.

Obronę często warto skupić na możliwie krótkim zakazie prowadzenia pojazdów, nieprzekraczającym 1 roku. W takiej sytuacji kierujący nie będzie musiał ponownie zdawać egzaminu na prawo jazdy. Nie zawsze relatywnie niskie stężenie gwarantuje takie orzeczenie. Warto zapamiętać, że ustalenia z Policją co do skazania bez rozprawy nie są wiążące dla sądu. Obronę w sprawie o to wykroczenie warto skonsultować z obrońcą.

Pomagam w sprawach o wykroczenie jazdy po alkoholu. Zadzwoń i skonsultuj ze mną Twoją sprawę.

Zadzwoń teraz

Jazda po alkoholu przy około 0,5 promila

Stężenie 0,5 promila jest granicznym dla odpowiedzialności za wykroczenie z art. 87 § 1 KW oraz za przestępstwo z art. 178a § 1 KK. Przy stężeniu do 0,5 promila (włącznie) kierujący odpowie za wykroczenie, przy stężeniu powyżej 0,5 promila – za przestępstwo (dotyczy to także przypadków stężeń prowadzących do przekraczających tę wartość, np. I pomiar – 0,48 promila; II pomiar 0,54 promila).

Podobnie, jak była mowa wyżej, w takich sytuacjach warto przeanalizować możliwość podważenia ustaleń dotyczących stężenia (i błąd pomiaru). Podważenie nominalnego pomiaru i jego ustalenie na poziomie progu 0,5 promila lub niżej skutkować będzie przyjęciem odpowiedzialności za wykroczenie.

Warto jednak pamiętać, że wówczas będzie to wykroczenie w górnym zakresie stężenia, co będzie miało wpływ na surowszą odpowiedzialność i karę. W pewnych okolicznościach zmiana kwalifikacji – chociaż uzasadniona – może okazać się w praktyce niekorzystna dla kierującego. Taką sprawę i obronę warto skonsultować z obrońcą.

Zadzwoń teraz

Jaka kara za 0,5 promila?

Jeśli nie uda się podważyć ustaleń co do stężenia, lub w okolicznościach sprawy będzie to niekorzystne dla kierującego, w przypadku skazania za przestępstwo jazdy w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 KK) przy stężeniu około 0,5 promila (do około 1 promila) obecnie kierującemu grozi:

  • kara pozbawienia wolności do lat 3,
  • świadczenie pieniężne w kwocie od 5.000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, które sąd orzeka obowiązkowo,
  • zakaz prowadzenia pojazdów od lat 3, który sąd orzeka obowiązkowo.

Możliwe jest:

  • orzeczenie przez sąd kary łagodniejszego rodzaju: grzywny albo ograniczenia wolności,
  • warunkowe umorzenie postępowania karnego, w związku z którym sąd może nie orzekać zakazu prowadzenia pojazdów lub orzec go w niższym wymiarze (do 2 lat).

Warunkowe umorzenie postępowania karnego

Przy stężeniu od 0,5 promila – w praktyce do ok. 1 promila – można realnie i z powodzeniem starać się o warunkowe umorzenie postępowania karnego. Wymaga to jednak podjęcia aktywnej obrony. Dużo będzie zależało od okoliczności zdarzenia, a także okoliczności dotyczących kierującego. A najwięcej od tego, jaki sąd i prokuratura prowadzą postępowanie. Każdą sprawę trzeba rozważyć indywidualnie, z uwzględnieniem „lokalnej specyfiki” – i tak też zaplanować obronę obliczoną na warunkowe umorzenie postępowania.

Jazda Po Alkoholu Warunkowe Umorzenie Postępowania 1

Pomogę Ci w obronie w kierunku warunkowego umorzenia postępowania

Warunkowe umorzenie postępowania jest kierunkiem obrony, która może zakończyć się nawet dopiero przed sądem odwoławczym. Wielokrotnie udało mi się uzyskać dla Klientów wyrok warunkowo umarzający w sprawie o jazdę po alkoholu. Zadzwoń do mnie, a wyjaśnię Ci, czy warunkowe umorzenie w Twojej sprawie jest możliwe.

Zadzwoń teraz

Dalej, im wyższe stężenie, tym surowsze konsekwencje grożą kierującemu w stanie nietrzeźwości.

Jaka kara za 1 promil?

Przy wyższym stężeniu – 1 promil i więcej – rośnie ryzyko konsekwencji surowszych konsekwencji, o których mowa wyżej. Maleje też szansa na warunkowe umorzenie postępowania karnego – choć nie jest to niemożliwe.

Kierującemu grozi:

  • wysoka grzywna (jeśli sąd zdecyduje się ją orzec)
  • kara ograniczenia wolności,
  • kara pozbawienia wolności (której wykonanie sąd może warunkowo zawiesić),
  • kara pozbawienia wolności (do 3 miesięcy) i ograniczenia wolności (tzw. hybryda); w takim wypadku niemożliwe jest zawieszenie kary pozbawienia wolności,
  • wyższe świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej,
  • wyższy niż minimalny zakaz prowadzenia pojazdów.

Obrona w sprawie o jazdę po alkoholu przy 1 promilu i więcej

Przy stężeniu w granicach ok. 1 promila (ok. 0,5 mg/l) sprawa o jazdę po alkoholu staje się skomplikowana. Jest trudniej o warunkowe umorzenie – ale nie jest ono niemożliwe, co wiem z doświadczenia spraw swoich Klientów. W grę wchodzą także surowsze konsekwencje – wyższa kara i wyższy niż minimalny zakaz. Przed tym również można się skutecznie bronić. Jestem adwokatem specjalizującym się w tych sprawach. Zadzwoń, a wstępnie wyjaśnię Ci możliwości obrony w Twojej sprawie.

Zadzwoń teraz

Jaka kara za 1,5 promila? Przepadek pojazdu

1,5 promila to stężenie, które 3-krotnie przekracza ustawowy próg stanu nietrzeźwości. To także stężenie, które oceniane jest jako poważnie zaburzające zdolności psychomotoryczne sprawcy – które to zaburzenia w okolicznościach konkretnego przypadku nie muszą jednak wystąpić. Kierujący w stanie nietrzeźwości 1,5 promila oceniany jest jako realnie zagrażający bezpieczeństwu w komunikacji i innym uczestnikom ruchu. A to oczywiście ma to wpływ na rozstrzygnięcie sądu o karze.

Przy stężeniu 1,5 promila bardziej prawdopodobne niż grzywna albo ograniczenie wolności jest kara pozbawienia wolności – częściej z warunkowym zawieszeniem jej wykonania albo orzeczona obok kary ograniczenia wolności (art. 37b KK), lecz nie można wykluczyć bezwzględnej kary więzienia. Skazanie wiązać się będzie z jeszcze wyższym świadczeniem pieniężnym i dłuższym zakazem prowadzenia pojazdów – który to zakaz sąd może orzec w wymiarze nawet do 15 lat.

Nie można także zupełnie wykluczyć szans na warunkowe umorzenie postępowania karnego, lecz przy stężeniu 1,5 promila dotyczyć to będzie jedynie przypadków szczególnych. Nie obejdzie się bez solinego przekonania nie tylko sądu, ale i prokuratora. Wskazana w tym będzie pomoc obrońcy.

Moja kancelaria specjalizuje się w sprawach karnych, a sprawy drogowe o jazdę po alkoholu to duża część mojej praktyki. W tych poważniejszych sprawach udawało mi się pomóc wymiernie złagodzić konsekwencje. Mogę pomóc Ci w Twojej sprawie.

Zadzwoń teraz

Przepadek pojazdu

Od 14.03.2024 kierującym w stanie nietrzeźwości przy stężeniu powyżej 1,5 promila grozi jeszcze jedna surowa konsekwencja: przepadek pojazdu. Przepadkowi pojazdów poświęciłem odrębny wpis na blogu.

Również w tym przypadku uzasadnione będzie podjęcie obrony zmierzającej do podważenia ustaleń co do stężenia. Tylko nieznaczne przekroczenie progu 1,5 promila skutkować będzie obligatoryjnym orzeczeniem przepadku pojazdu albo jego równowartości, która może być znaczna. Tymczasem „zejście” poniżej progu nietrzeźwości wykluczy orzeczenie przepadku (szerzej na ten temat w tym wpisie).

Warto zapamiętać, że ustawodawca przewidział „furtkę”, zgodnie z którą w przypadku jazdy w stanie nietrzeźwości, sąd będzie mógł odstąpić od orzeczenia przepadku – ale tylko wtedy, gdy zajdzie wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami.

Przepadek pojazdu budzi poważne wątpliwości. Pojawia się problem konstytucyjności wprowadzonych sankcji, które w toku procesu trzeba będzie podważać. W sprawach zagrożonych przepadkiem pojazdu, aby bronić się przed przepadkiem, w praktyce konieczne jest powierzenie obrony kancelarii specjalizującej się w sprawach karnych.

Można uniknąć przepadku pojazdu mimo przekroczenia progu 1,5 promila, ale wymaga to nie tylko zaangażowanej obrony, ale i przekonania sądu. Mogę pomóc Ci spróbować uniknąć przepadku pojazdu w Twojej sprawie. Zadzwoń do mnie, aby skonsultować Twoją sprawę.

Zadzwoń teraz

Jaka kara za 2 promile? Jaka kara za 3 promile?

W takim wypadku mówimy już o stężeniach, które 4-krotnie (2 promile) i 6-krotnie (3 promile) przekraczają dopuszczalny próg. Przy takim stężeniu kierujący niemal zawsze jest świadomy upośledzenia swoich zdolności psychomotorycznych. Podjęcie decyzji o prowadzeniu pojazdu w takim stanie wpływa na wysoki stopień winy kierującego i karygodności czynu. Tym samym mówimy o zagrożeniach karą w górnych zakresach:

  • kara pozbawienia wolności (której wykonanie sąd może warunkowo zawiesić, przy czym im wyższe stężenie – tym realniejsze ryzyko kary bezwzględnego więzienia),
  • wyższe świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej,
  • jeszcze dłuższy zakaz prowadzenia pojazdów (do maksymalnie 15 lat),
  • przepadek pojazdu albo jego równowartości.

Zaniechanie obrony w takiej sprawy realnie skutkować będzie surowymi konsekwencjami, z bezwzględną karą pozbawienia wolności. Zalecam powierzenie jej obrońcy.

Jestem doświadczonym adwokatem, karnistą. Pomogę Ci w Twojej sprawie o jazdę po alkoholu.

Zadzwoń teraz

Czy przy tak wysokim stężeniu warunkowe umorzenie postępowania jest możliwe? Nie ma ku temu formalnych przeszkód, ale w praktyce może się to okazać bardzo, bardzo trudne – ale nie zupełnie niemożliwe (o czym poniżej).

Ważne zastrzeżenie

Choć to oczywiste, konieczne jest poczynienie na koniec ważnego zastrzeżenia: powyższych uwag, zwłaszcza co do grożących kar, nie należy brać jako odnoszących się wprost do konkretnej sprawy – zwłaszcza tej, w związku z którą niektórzy z Państwa trafili na ten wpis.

Jak wskazałem na wstępie, każda sprawa jest inna, a niekiedy detale zupełnie zmieniają obraz sprawy. I tak w jednej sprawie przy relatywnie niskim stężeniu alkoholu jeden sąd może orzec bezwzględną karę pozbawienia wolności, a w innej, przy wysokim stężeniu, inny sąd warunkowo umorzyć postępowanie. Prowadziłem obronę, w której sąd I instancji warunkowo umorzył postępowanie przy stężeniu blisko 3 promili (wyrok ten został jednak uchylony na skutek apelacji prokuratora). Tym samym nie ma zasady – niczego nie należy zakładać, a tym bardziej brać za pewne, bo gdy rzeczywistość okaże się inna niż założyliśmy, może być za późno na obronę.

Dlatego warto powierzyć obronę w sprawie o jazdę po alkoholu doświadczonemu obrońcy. Zachęcam do kontaktu.

Mateusz Weredyński

Adwokat. Specjalizuje się w sprawach karnych.

Skontaktuj się z adwokatem

537 555 323
kontakt@weredynscy.pl

Formularz kontaktowy

Przetwarzamy podane w formularzu dane osobowe, aby odpowiedzieć na Państwa kontakt. Administratorami Państwa danych osobowych są Małgorzata Weredyńska i Mateusz Weredyński. Szczegółowe informacje na temat przetwarzania danych osobowych, w tym dotyczące przysługujących Państwu uprawnień, znajdują się na stronie polityki prywatności. Przed zaakceptowaniem polityki prywatności prosimy o zapoznanie się z jej treścią.
Wczytywanie

Inne wpisy

zatrzymanie prawa jazdy

Adwokat Mateusz Weredyński o zwrocie prawa jazdy dla portalu BRD24.PL

Mateusz Weredyński
05.12.2025
Przepadek Pojazdu w Sprawie Karnej

Przepadek pojazdu w sprawie karnej

Mateusz Weredyński
21.03.2024

Zmiany w prawie karnym od 1 października 2023. Część ogólna

Mateusz Weredyński
05.10.2023
zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki

Zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki (2025)

Mateusz Weredyński
07.04.2023
zatrzymanie prawa jazdy

Zatrzymanie prawa jazdy (2025)

Mateusz Weredyński
27.03.2023

Przepadek pojazdu w sprawie karnej

Mateusz Weredyński · 21.03.2024 ·

14 marca 2024 r. wszedł w życie art. 44b Kodeksu karnego, który wprowadził nieznany dotychczas przepadek pojazdu mechanicznego prowadzonego przez sprawcę w ruchu lądowym. Przepadek pojazdu budzi nie tylko emocje ale i wątpliwości. Omawiam je w poniższym wpisie.

Zanim przejdę do meritum wpisu chciałbym przytoczyć pewną sytuację, która wydarzyła się jakiś czas temu na sali rozpraw w jednym z sądów rejonowych. Ta sytuacja sygnalizuje problemy, z jakimi sprawcom – a zwłaszcza ich obrońcom – przyjdzie się mierzyć w sprawach karnych, w których możliwy będzie przepadek pojazdu.

Gdy prowadziłem sprawę, o której wspominam, było krótko po uchwaleniu przepisów wprowadzających przepadek pojazdu do Kodeksu karnego. Już wówczas budziły one moje wątpliwości, a że sprawa dotyczyła przestępstwa prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości – w związku z którym obecnie możliwy jest przepadek pojazdu – po rozprawie poruszyłem ten temat z panią sędzią i podałem przykład. Co w sytuacji, gdy panów na wieczorze kawalerskim poniesie fantazja i wynajmą luksusowy samochód o wartości 1 mln zł, a jeden z nich – w dalszym przypływie fantazji – będzie go prowadził w stanie nietrzeźwości nakazującym orzeczenie przepadku równowartości pojazdu? Zapytałem, czy w takiej sytuacji pani sędzia orzekłaby przepadek równowartości pojazdu w kwocie 1 mln zł?

A pani sędzia, która notabene w toku sprawy kilkakrotnie podkreślała swoje wieloletnie doświadczenie orzecznicze w sądzie rejonowym, odpowiedziała bez zawahania, że oczywiście. To mnie zaniepokoiło.

Pomoc prawna w sprawach karnych zagrożonych przepadkiem pojazdu

537 555 323
kontakt@weredynscy.pl

Spis treści

KK – Kodeks karny

  • Kiedy przepadek pojazdu jest możliwy?
    • Przepadek pojazdu w związku z wypadkiem drogowym
    • Przepadek pojazdu w związku z prowadzeniem pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego
  • Przepadek równowartości pojazdu
    • Ustalenie równowartości pojazdu
  • Pojazd pracodawcy
  • Brak orzeczenia przepadku
  • Wątpliwości dotyczące przepadku pojazdu
    • Niekonstytucyjność przepisów o przepadku pojazdu

Kiedy przepadek pojazdu jest możliwy?

Zgodnie z art. 44b § 1 KK sąd orzeka przepadek pojazdu mechanicznego prowadzonego przez sprawcę w ruchu lądowym w wypadkach wskazanych w Kodeksie karnym. Są to zasadniczo dwie złożone sytuacje.

Co istotne, orzeczenie przepadku pojazdu przez sąd będzie możliwe tylko w przypadku przestępstw popełnionych od 14 marca 2024 r.

Przepadek pojazdu w związku z wypadkiem drogowym

Pierwsza sytuacja będzie miała miejsce, gdy sprawca popełni przestępstwo, które potocznie można określić jako wypadek drogowy, określone w:

  • art. 173 § 1, 2, 3 lub 4 KK (dotyczące katastrofy w komunikacji),
  • art. 174 KK (dotyczące sprowadzenia niebezpieczeństwa katastrofy w komunikacji),
  • art. 177 § 1 i 2 KK (dotyczące spowodowania wypadku komunikacyjnego)

a ponadto:

  • znajdował się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, lub
  • zbiegł z miejsca zdarzenia, lub
  • spożywał alkohol lub zażywał środek odurzający po popełnieniu ww. czynu, a przed poddaniem go przez uprawniony organ badaniu w celu ustalenia w organizmie zawartości alkoholu lub obecności środka odurzającego.

W takiej sytuacji orzeczenie przepadku pojazdu przez sąd będzie co do zasady możliwe, a obowiązkowe, gdy zawartość alkoholu w organizmie sprawcy była wyższa niż:

  • 1 promil we krwi, lub
  • 0,5 mg/dm3 w wydychanym powietrzu

albo prowadziła do takich stężeń (art. 178 § 3 KK).

Przepadek pojazdu w związku z prowadzeniem pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego

Druga sytuacja dotyczy przestępstw z art. 178a KK, tj.:

  • prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, lub
  • prowadzenia pojazdu w stanie pod wpływem środka odurzającego.

W tych sytuacjach sąd obowiązkowo orzeknie przepadek pojazdu wobec kierującego prowadzącego pod wpływem środków odurzających oraz nietrzeźwego kierującego, który popełnił występek w warunkach art. 178a § 4 KK (np. ponownie prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości lub prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości przy orzeczonym sądowym zakazie prowadzenia pojazdów mechanicznych).

Natomiast wobec nietrzeźwego kierującego, który popełnił występek z art. 178a § 1 KK (który np. po raz pierwszy prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości), sąd obowiązowo orzeknie przepadek pojazdu tylko gdy zawartość alkoholu w organizmie tego sprawcy była wyższa niż:

  • 1,5 promila we krwi, lub
  • 0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu

albo prowadziła do takich stężeń. Poniżej tych stężeń orzeczenie przepadku wobec nietrzeźwego kierującego – sprawcy występku z art. 178a § 1 KK (prowadzącego w stanie nietrzeźwości po raz pierwszy) – będzie niemożliwe.

Sąd będzie mógł odstąpić od orzeczenia przepadku, jeśli zajdzie wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami (art. 178a § 5 KK).

Specjalizujemy się w sprawach karnych. Pomagamy w sprawach zagrożonych przepadkiem pojazdu.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Przepadek równowartości pojazdu

Ustawodawca w kontekście przepadku pojazdu przewidział także sytuacje, w których:

  • prowadzony przez sprawcę pojazd nie stanowił jego wyłącznej własności, lub
  • sprawca po popełnieniu przestępstwa zbył, darował lub ukrył pojazd podlegający przepadkowi.

Wówczas orzeczony zostanie przepadek równowartości pojazdu (art. 44b § 2 KK).

Ustalenie równowartości pojazdu

Równowartość pojazdu w pierwszej kolejności będzie ustalona w oparciu o polisę ubezpieczeniową:

Art. 44b § 2 KK
(…) Za równowartość pojazdu uznaje się wartość pojazdu określoną w polisie ubezpieczeniowej na rok, w którym popełniono przestępstwo (…).

Jeśli pojazd nie będzie ubezpieczony, przyjęta zostanie średnia wartość rynkowa pojazdu odpowiadająca pojazdowi prowadzonemu przez sprawcę, na podstawie ogólnie dostępnych danych, przy uwzględnieniu marki, modelu, roku produkcji, typu nadwozia, rodzaju napędu i silnika, pojemności lub mocy silnika oraz przybliżonego przebiegu.

Ustawodawca zasadniczo wyłączył obowiązek zasięgnięcia opinii biegłego dla ustalenia średniej wartości rynkowej pojazdu (art. 44b § 2 KK), zastrzegając to jedynie do wyjątkowych przypadków – gdy cechy szczególne pojazdu uniemożliwiają ustalenie średniej wartości pojazdu w oparciu o powszechnie dostępne dane (art. 44b § 3 KK).

Pojazd pracodawcy

Ustawa przewiduje ważny z punktu widzenia pracodawców wyjątek od orzeczenia przepadku pojazdu (jego równowartości).

Przepadku nie orzeka się, gdy sprawca prowadził niestanowiący jego własności pojazd mechaniczny wykonując czynności zawodowe lub służbowe polegające na prowadzeniu pojazdu na rzecz pracodawcy.

W takim przypadku jednak sąd zamiast przepadku obligatoryjnie orzeknie wobec sprawcy nawiązkę w wysokości co najmniej 5000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej (art. 44b § 4 KK).

Jeśli poszukują Państwo pomocy prawnej w sprawie karnej, zachęcamy do kontaktu.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Brak orzeczenia przepadku

Ustawa w art. 44b § 5 KK przewiduje wyjątek, zgodnie z którym przepadku pojazdu oraz przepadku równowartości pojazdu nie orzeka się, jeżeli jest to niemożliwe lub niecelowe z uwagi na utratę pojazdu przez sprawcę, jego zniszczenie lub znaczne uszkodzenie.

Wątpliwości dotyczące przepadku

Przepadek pojazdu budzi wiele wątpliwości. Tkwią one nie tylko w samych przepisach, które weszły w życie 14 marca 2024 r., ale i mają podłoże konstytucyjne.

Zaskakujące jest zwłaszcza uregulowanie dotyczące przepadku pojazdu w związku z prowadzeniem pojazdu w stanie nietrzeźwości albo pod wpływem środka odurzającego – tj. w związku z popełnieniem przestępstwa z art. 178a KK.

I tak orzeczenie przepadku jest obowiązkowe w przypadku prowadzenia pojazdu po alkoholu (w warunkach art. 178a § 1 KK – ale nie § 4) po przekroczeniu przez sprawcę stężenia 1,5 promila we krwi (0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu). Natomiast poniżej tego stężenia orzeczenie przepadku pojazdu (przepadku równowartości) wobec nietrzeźwego kierowcy popełniającego występek z art. 178a § 1 KK jest niemożliwe – nawet fakultatywnie (tj. zależnie od uznania sądu). Wyklucza to treść art. 178a § 5 KK.

Tym samym sytuacja prawna kierującego w stanie nietrzeźwości zasadniczo po raz pierwszy poniżej progu oraz powyżej progu różni się w sposób drastyczny i nieproporcjonalny.

Co więcej, sąd obligatoryjnie orzeknie przepadek w stosunku do kierującego pod wpływem środka odurzającego (występek z art. 178a § 1 KK) niezależnie od stężenia środka odurzającego ujawnionego w jego sprawcy. Ta regulacja jest szczególnie niepokojąca wobec częstych błędów we właściwej kwalifikacji czynów polegających na prowadzeniu pojazdu po środkach odurzających (z których wiele kwalifikowanych jest jako przestępstwo, zamiast wykroczenie).

Z obowiązujących przepisów można zatem wysnuć kuriozalny wniosek: kierującemu bardziej „opłaca się” prowadzić pojazd (w warunkach art. 178a § 1 KK – nie § 4) w stanie nietrzeźwości nieprzekraczającym 1,5 promila (0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu) niż w stanie pod wpływem przy choćby niewielkim stężeniu środka odurzającego. W tym pierwszym przypadku sprawcy nie grozi bowiem dotkliwy przepadek pojazdu (przepadek równowartości) – w tym drugim już tak.

Ponadto, analiza przepisów art. 44b § 2 i 5 KK prowadzi do wniosku, że sprawcy, któremu grozi przepadek, może „opłacać się” pojazd utracić, zniszczyć lub znacznie uszkodzić – bo wówczas, wobec niemożliwości lub niecelowości orzeczenia przepadku pojzdu (jego równowartości), sąd będzie zobligowany od tego odstąpić (art. 44b § 5 KK).

Niekonstytucyjność przepisów o przepadku pojazdu

Wreszcie przepisy o przepadku pojazdu jawią się jako niekonstytucyjne.

Po pierwsze, przepadek pojazdu stanowi sankcję bezwzględnie oznaczoną, która jest sprzeczna z Konstytucją. Jest tak dlatego, że sankcja bezwzględnie oznaczona uniemożliwia sądowi orzekanie w granicach uznania i w praktyce stanowi sankcję sztywnie narzuconą władzy sądowniczej przez władzę ustawodawczą, co jest sprzeczne z normami wyrażonymi w art. 10, 45 i 175 Konstytucji.

Po drugie, przepadek pojazdu nie spełnia wymogu określoności kary, o którym stanowi art. 42 ust. 1 Konstytucji. W świetle obowiązujących przepisów dotyczących przepadku pojazdu w istocie nie wiadomo, jaka konkretnie sankcja w postaci przepadku pojazdu (jego równowartości) grozi sprawcy. Zależy on od wartości auta, które sprawca prowadzi. Obrazowo: konsekwencje zależą od tego, do jakiego pojazdu wsiądzie potencjalny sprawca, są w istocie oderwane od czyn, którego sprawca się dopuszcza.

To z kolei narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa, o której mowa w art. 32 ust. 1 Konstytucji. Z przyczyn oderwanych od samego, tożsamego czynu, jeden sprawca może ponieść niewspółmiernie surowszą sankcję od drugiego tylko dlatego, że prowadził droższy pojazd. Nie mówiąc już o przykładzie wskazanym na wstępie wpisu, i sytuacjach, w których mogą zapadać zupełnie nieadekwatne do czynu konsekwencje prawne. Ustawa przewiduje furtkę w postaci możliwości odstąpienia od orzeczenia przepadku z uwagi na wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami (art. 178a § 5 KK), ale doświadczenie podpowiada, że sądy mogą być niechętne do odstępstw od zasady – a nawet jeśli, często sprzeciwi się mu prokurator. Czas pokaże.

Podsumowanie

Wątpliwości konstytucyjnych dotyczących przepadku pojazdu jest więcej. Problem tkwi w tym, czy sądy nie tylko zechcą się nad nimi pochylić, ale co więcej: czy zechcą je podzielić. Dominująca większość spraw, w których grozi przepadek, trafi do sądów rejonowych, które cechuje nierzadko wyjątkowa specyfika. Ci, którzy mieli styczność z karnym wymiarem sprawiedliwości, doskonale wiedzą, co się za tym kryje. I to potęguje obawy.

Tym samym doświadczenie podpowiada, że sprawcom przestępstw, za które grozi przepadek pojazdu, przyjdzie się zmierzyć z bardzo trudną rzeczywistością karnego wymiaru sprawiedliwości. Dlatego warto odpowiednio wcześnie przystąpić do obrony.

Mateusz Weredyński

Adwokat. Specjalizuje się w sprawach karnych.

Skontaktuj się z kancelarią

537 555 323
kontakt@weredynscy.pl

Formularz kontaktowy

Przetwarzamy podane w formularzu dane osobowe, aby odpowiedzieć na Państwa kontakt. Administratorami Państwa danych osobowych są Małgorzata Weredyńska i Mateusz Weredyński. Szczegółowe informacje na temat przetwarzania danych osobowych, w tym dotyczące przysługujących Państwu uprawnień, znajdują się na stronie polityki prywatności. Przed zaakceptowaniem polityki prywatności prosimy o zapoznanie się z jej treścią.
Wczytywanie

Inne wpisy

zatrzymanie prawa jazdy

Adwokat Mateusz Weredyński o zwrocie prawa jazdy dla portalu BRD24.PL

Mateusz Weredyński
05.12.2025
Jazda Po Alkoholu Jak Się Bronić

Jazda po alkoholu – jakie kary i jak się bronić w 2025?

Mateusz Weredyński
28.03.2024

Zmiany w prawie karnym od 1 października 2023. Część ogólna

Mateusz Weredyński
05.10.2023
zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki

Zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki (2025)

Mateusz Weredyński
07.04.2023
zatrzymanie prawa jazdy

Zatrzymanie prawa jazdy (2025)

Mateusz Weredyński
27.03.2023

Zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki (2025)

Mateusz Weredyński · 07.04.2023 ·

Zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki dotyczy przypadków ujawnienia przez Policję prowadzenia pojazdu po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Są to środki odurzające lub substancje psychotropowe. Może to skutkować odpowiedzialnością karną kierującego za przestępstwo lub wykroczenie. Wydanie postanowienia o zatrzymaniu kierującemu prawa jazdy w takiej sprawie jest bardziej złożone. W praktyce w takiej sprawie w 2025 roku zatrzymania prawa jazdy kierujący może uniknąć. W tym wpisie wyjaśniam, w jaki sposób.

Mamy duże doświadczenie w sprawach związanych z prowadzeniem pojazdu po narkotykach. Jeżeli poszukują Państwo pomocy prawnej w takie sprawie, zachęcamy do kontaktu.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Kwestię zatrzymania prawa jazdy przez Policję w związku z ujawnionym przestępstwem lub wykroczeniem przedstawiłem we wpisie Zatrzymanie prawa jazdy (2025). Ten wpis jest uzupełnieniem powyższego wpisu. Dlatego zachęcam do zapoznania się z nim wcześniej.

W tym wpisie koncentruję się na procedurze zmierzającej do wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy w związku z prowadzeniem pojazdu po narkotykach. Wydanie takiego postanowienia zależy od spełnienia dodatkowego warunku. Ten warunek nie zawsze jest spełniony, a prawo jazdy jest zatrzymywane kierującemu niesłusznie.

Realna szansa na zwrot prawa jazdy

Omawiana poniżej kwestia jest w praktyce istotna, ponieważ stwarza realną szansę zwrotu prawa jazdy na czas trwania postępowania. To może trwać kilka miesięcy i dłużej. Ta szansa ma charakter proceduralny. W praktyce możliwość skorzystania z tej szansy może być krótka. Dlatego jeśli zatrzymano Państwu prawo jazdy w związku z podejrzeniem prowadzenia pojazdu po narkotykach, zachęcam do skorzystania z pomocy prawnej.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Wiem, że wielu z Państwa trafiło na ten wpis w związku z faktycznym zatrzymaniem prawa jazdy w takiej sprawie. Dlatego zamieszczam odnośnik do części wpisu poświęconej kwestii zwrotu prawa jazdy, która najbardziej Państwa zainteresuje – kliknij tutaj.

Zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki

Zatrzymanie prawa jazdy (potocznie) za narkotyki będzie dotyczyło zwłaszcza przypadków powzięcia przez policjantów uzasadnionego podejrzenia popełnienia czynu zabronionego polegającego na prowadzeniu pojazdu mechanicznego:

  • po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu (wykroczenie z art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń), albo
  • pod wpływem środka odurzającego (przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego).

Kwalifikacja prawna czynu może być inna. W praktyce chodzi o przypadki, w których Policja ujawniła u kierującego niedopuszczalne stężenie alkoholu lub obecność środka odurzającego.

W takich przypadkach zatrzymanie prawa jazdy przez policjanta jest obowiązkowe, co wynika z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Więcej na ten temat w tym wpisie.

Uzasadnione podejrzenie

Do powzięcia podejrzenia prowadzenia pojazdu po narkotykach dochodzi najczęściej w dwóch sytuacjach. Policjant poweźmie to podejrzenie najczęściej gdy w świetle badania alkomatem kierujący jest trzeźwy, ale zachowuje się nienaturalnie.

Spostrzeżenia policjanta są istotne w kontekście obrony w sprawie o czyn jazdy pod wpływem narkotyków (art. 178a § 1 Kodeksu karnego). Mają wpływ na prawidłową kwalifikację prawną czynu: jako przestępstwa albo wykroczenia.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Policjant poweźmie podejrzenie także wtedy, gdy podczas przeszukania kierującego lub jego pojazdu zostaną odnalezione środki odurzające lub substancje psychotropowe.

W sytuacjach uzasadnionego podejrzenia prowadzenia pojazdu po narkotykach przez kierującego policjant przeprowadzi badanie śliny lub krwi. Tym badaniom kierujący nie może się sprzeciwić (art. 129j ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym)

W praktyce będzie to najpierw badanie śliny. Jeśli wynik tego badania potwierdzi obecność lub możliwość obecności środka odurzającego, od kierującego zostanie pobrana krew lub mocz do dalszych badań. Sprzeciw kierującego może skutkować zatrzymaniem i zastosowaniem środków przymusu bezpośredniego (np. celem pobrania krwi). Może się zdarzyć sytuacja, gdy policjanci nie będą mieli ze sobą urządzenia do badania śliny. Wówczas, w sytuacji podejrzenia, zabiorą kierującego do jednostki Policji celem badania śliny lub od razu do szpitala celem pobrania krwi.

Badanie śliny i pobranie krwi

Badanie śliny polega na pobraniu od kierującego próbek śliny, a dokładnie wymazu ze śluzówki policzków. Wymaz umieszcza się w urządzeniu, które analizuje ślinę kierującego pod kątem obecności środków działających podobnie do alkoholu.

Środki działające podobnie do alkoholu wymienia rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 lipca 2014 r. Są to: opiody, amfetamina i jej analogi, kokaina, tetrahydrokannabinole (marihuana) oraz benzodiazepiny (środki psychotropowe).

Protokół badania śliny

Z badania śliny sporządza się protokół. W protokole zamieszcza się m.in. informacje o przyjęciu albo nieprzyjęciu środka odurzającego przez kierującego. Co istotne, kierujący nie ma obowiązku podania informacji o użyciu środka odurzającego. Kierujący nie musi podać do protokołu, jaki środek, kiedy i w jakiej ilości użył. Może odmówić odpowiedzi na pytania policjanta, które zmierzają do uzyskania od niego takich informacji.

Przystępując do badania śliny lub krwi policjanci traktują kierującego jako potencjalnego podejrzanego. Dlatego zastosowanie znajduje norma z art. 74 § 1 Kodeksu postępowania karnego. Zgodnie z tą normą podejrzany nie ma obowiązku dostarczania dowodów na swoją niekorzyść. Podanie powyższych informacji może być dla kierującego niekorzystne.

Specjalizujemy się w sprawach karnych związanych z prowadzeniem pojazdu po narkotykach. Jeżeli poszukują Państwo pomocy prawnej w takie sprawie, zachęcamy do kontaktu.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Wynik badania będzie pozytywny, gdy ujawni obecność lub podejrzenie obecności środka odurzającego. To zła informacja dla kierującego. Wówczas policjanci zabiorą kierującego do szpitala na pobranie krwi do dalszych badań.

Formalnie nie jest to konieczne, bo dodatkowe badanie weryfikacyjne krwi jest fakultatywne (art. 129j ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym). Jednak w praktyce badanie krwi jest wykonywane zawsze, bo w oparciu o nie organy ścigania dokonują kwalifikacji prawnej czynu.

Zatrzymanie prawa jazdy przez policjanta

Po wykonaniu czynności z kierującym i wobec pozytywnego wyniku badania śliny policjant zatrzyma kierującemu prawo jazdy. Prawo jazdy zostanie zatrzymane elektronicznie i za pokwitowaniem. Więcej na ten temat przeczytają Państwo tutaj.

Fakt wykonania badania krwi jest bardzo istotny. Warunkuje on możliwość przekazania przez Policję informacji o zatrzymaniu prawa jazdy prokuratorowi albo sądowi rejonowemu i kwestię możliwości wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy.

Postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy za jazdę po narkotykach

Procedurę wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy szczegółowo opisałem tutaj. Co do zasady policjant niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni przekazuje informację o zatrzymaniu prawa jazdy prokuratorowi albo sądowi rejonowemu. Organy te mają 14 dni od otrzymania informacji na wydanie postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy.

Inaczej jest w sprawie podejrzenia prowadzenia pojazdu po narkotykach. Procedura wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy wygląda inaczej właśnie z uwagi na badanie krwi. A krew od kierującego do badań krwi w praktyce tych spraw pobierana jest zawsze.

To dlatego, że bez wyniku badania krwi organy ścigania nie mogłby udowodnić popełnienia wykroczenia z art. 87 Kodeksu wykroczeń lub przestępstwa z art. 178a Kodeksu karnego.

Różnica wynika z przepisu art. 136 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku przeprowadzenia badania krwi lub moczu dla oceny trzeźwości lub zawartości środka działającego podobnie do alkoholu, informację o zatrzymaniu prawa jazdy wydanego w kraju przekazuje się prokuratorowi albo sądowi rejonowemu wraz z wynikiem tego badania. Jeżeli jednak wynik tego badania nie został uzyskany w ciągu 30 dni od dnia zatrzymania prawa jazdy, niezwłocznie wprowadza się do centralnej ewidencji kierowców informację o zwrocie prawa jazdy.

Wynik badania

Z tego przepisu wynika między innymi, że jeśli w związku z podejrzeniem prowadzenia pojazdu po narkotykach od kierującego pobrano krew – a tak w praktyce dzieje się zawsze – to przed podjęciem dalszych kroków przez Policję konieczne jest uzyskanie wyniku badania tej krwi. Wynik badania krwi to opinia biegłego toksykologa. Celem tej opinii jest ustalenie obecności i ewentualnego stężenia środków odurzających we krwi pobranej od kierującego.

Pobrana krew pobrana jest nośnikiem danych o obecności środka odurzającego. Jej zbadanie pod kątem obecności i stężenia wymaga wiadomości specjalnych z zakresu toksykologii. W sprawach karnych takie informacje mogą zostać ustalone tylko za pomocą dowodu z opinii biegłego, który dysponuje wiadomościami specjalnymi (art. 193 Kodeksu postępowania karnego). Policja często chce również, by biegli w opinii ustalili, czy kierujący znajdował się pod wpływem, czy po użyciu ujawnionego środka. To błąd, który wyjaśnię we wpisie poświęconym odpowiedzialności karnej za jazdę po narkotykach.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Procedura zatrzymania prawa jazdy za jazdę po narkotykach

Tym samym procedura zmierzająca do wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy w sprawie o prowadzenie po narkotykach w uproszczeniu przedstawia się następująco:

  • zatrzymanie prawa jazdy przez policjanta – po pobraniu krwi,
  • dopuszczenie w sprawie dowodu z opinii biegłego z zakresu toksykologii celem uzyskania wyników badania krwi (wyniku co do rodzaju i stężenia środka odurzającego),
    • jeżeli opinia biegłego nie wpłynie do akt sprawy w terminie 30 dni od zatrzymania prawa jazdy – obowiązkowy zwrot kierującemu prawa jazdy. Zwrot prawa jazdy następuje elektronicznie poprzez wprowadzenie informacji do centralnej ewidencji kierowców,
    • jeżeli opinia wpłynie w terminie 30 dni do akt sprawy, a wynik badania będzie dla kierującego niekorzystny – niezwłoczne przekazanie informacji o zatrzymaniu prawa jazdy prokuratorowi albo sądowi rejonowemu,
  • wydanie postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy przez prokuratora albo sąd rejonowy w terminie 14 dni od otrzymania ww. informacji.

O tym, jaki charakter ma 14-dniowy termin do wydania postanowienia przez prokuratora lub sąd rejonowy pisałem tutaj.

Przeszkody do zatrzymania prawa jazdy za jazdę po narkotykach

Dla wydania przez prokuratora albo sąd rejonowy postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy w sprawie o jazdę po narkotykach istnieją zatem dwie przeszkody. Są nimi:

  • brak możliwości przekazania przez Policję informacji o zatrzymaniu prawa jazdy prokuratorowi albo sądowi bez opinii biegłego (tj. bez wyniku badania krwi),
  • brak możliwości wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy bez opinii biegłego.

Pierwsza przeszkoda wynika wprost z przepisu art. 136 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Policja ma obowiązek przekazać informację o zatrzymaniu wraz z wynikiem badania. Tym samym Policja ma obowiązek uzyskać wynik badania krwi (opinię biegłego) w terminie 30 dni. Jeśli tego nie zrobi w tym czasie – ma obowiązek zwrócić kierującemu prawo jazdy.

Druga przeszkoda wynika z podstawy wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy w sprawie o jazdę po narkotykach (art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz 137 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym). Jak wyjaśniłem w tym wpisie, warunkiem zatrzymania prawa jazdy jest uzasadnione podejrzenie prowadzenia co najmniej po użyciu środka odurzającego. Otóż nie jest możliwe powzięcie uzasadnionego podejrzenia prowadzenia pojazdu po narkotykach bez uzyskania opinii biegłego.

Problem w tym, że organy – a zwłaszcza prokuratorzy – często uważają inaczej. To dolegliwy dla kierujących błąd, który wyjaśnię poniżej na przykładach ze swojej praktyki.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Uzasadnione podejrzenie a opinia biegłego

W sprawach o prowadzenie pojazdu po narkotykach ustawa uzależnia przekazanie przez Policję informacji o zatrzymaniu prawa jazdy prokuratorowi albo sądowi rejonowemu od uzyskania wyniku badania – opinii biegłego. A skoro informacji tej nie można przekazać bez opinii biegłego, to bez niej nie można powziąć uzasadnionego podejrzenia i zatrzymać prawa jazdy postanowieniem prokuratora lub sądu.

Gdyby było inaczej, to ustawa nie określałaby tego warunku. Co więcej, ustawa nie określałaby obowiązku zwrotu prawa jazdy w sytuacji nieuzyskania wyniku badania w terminie 30 dni od zatrzymania. To właśnie obowiązek zwrotu wobec nieuzyskania opinii biegłego przesądza, że brak opinii biegłego uniemożliwia powzięcie uzasadnionego podejrzenia, które stanowi warunek zatrzymania prawa jazdy postanowieniem. W ten sposób przepisy chronią kierującego przed zbyt długim, możliwie bezpodstawnym zatrzymaniem prawa jazdy.

Badanie śliny nie daje dostatecznych podstaw do powzięcia uzasadnionego podejrzenia, które jest konieczne do zatrzymania prawa jazdy w sprawie o jazdę po narkotykach. To dlatego, że badanie śliny może być błędne. I dlatego to opinia biegłego stanowi podstawę uzasadnionego podejrzenia i punkt wyjścia dla odpowiedzialności karnej kierującego.

Zatrzymanie prawa jazdy bez opinii biegłego jest błędne. Przykład z praktyki

Wydanie postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy w sprawie o jazdę po narkotykach bez uzyskania wcześniej opinii biegłego jest błędem. Świetnym przykładem to potwierdzającym jest poniższa sprawa mojego Klienta:

Klient został zatrzymany do kontroli drogowej w związku z wykroczeniem drogowym (przekroczenie dopuszczalnej prędkości). W toku kontroli wykonano badanie śliny, które ujawniło możliwą obecność THC (marihuany). Od Klienta została pobrana krew do badań. Policjant zatrzymał Klientowi prawo jazdy. Policja nie czekając na wpływ opinii biegłego do akt sprawy przekazała prawo jazdy do sądu rejonowego. Sąd zatrzymał Klientowi prawo jazdy postanowieniem bez opinii biegłego. Sąd rejonowy powziął uzasadnione podejrzenie popełnienia wykroczenia z art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń tylko na podstawie badania śliny i zeznania świadka (policjanta).

Zażalenie

Zaskarżyłem powyższe postanowienie zażaleniem, zarzucając między innymi jego wydanie w warunkach braku uzyskania dowodu z opinii biegłego. Z uwagi na oczywistość uchybienia wniosłem o uwzględnienie zażalenia przez sąd, który wydał postanowienie, i zwrot Klientowi prawa jazdy. Sąd nie przychylił się jednak do mojego zażalenia i wniosku i przekazał je innemu składowi równorzędnemu celem jego rozpoznania.

Gdy akta z zażaleniem znajdowały się już w sądzie odwoławczym, wpłynęła opinia biegłego, z której wynikało, że we krwi pobranej od Klienta nie stwierdzono obecności żadnych środków odurzających. Oznaczało to, że mój Klient nie popełnił wykroczenia, w związku z którym policjant zatrzymał mu prawo jazdy. Zażalenie było niewątpliwie zasadne.

Zwrot prawa jazdy

W następstwie wpływu opinii biegłego do akt sąd I instancji jeszcze przed rozpoznaniem mojego zażalenia wydał kolejne postanowienie, którym zwrócił Klientowi zatrzymane prawo jazdy. Postępowanie zażaleniowe stało się bezprzedmiotowe.

Wnioski

Z opisu przywołanej sprawy Klienta jasno wynika, że wydanie postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy bez opinii biegłego, z której wynika obecność środka odurzającego, jest błędne. Proszę zwrócić uwagę, że opinia biegłego zupełnie zmieniła ocenę sądu I instancji. Najpierw było uzasadnione podejrzenie popełnienia czynu, w związku z którym może być orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów (pierwsze postanowienie), a niedługo potem już nie (drugie postanowienie). Gdzie zatem tkwi błąd? W pierwszym postanowieniu, we wnioskowaniu sądu.

Sąd wyciągnął błędny, niekorzystny dla mojego Klienta wniosek na podstawie dowodów, które w okolicznościach konkretnej sprawy były do tego niewystarczające. Zdarza się, że badanie śliny jest błędne. Osobiście w praktyce prowadzonych spraw spotkałem się z tym kilkakrotnie. Dlatego procesowo prawidłowe ustalenia faktyczne co do obecności narkotyków w organizmie kierującego czyni się na podstawie krwi oraz opinii biegłego. Wymaga tego także ustawa, o czym była mowa powyżej. Inne postępowanie organu prowadzi w istocie do dowolnych wniosków i błędów jak powyższe.

Co istotne, opinia biegłego nie dostarcza zupełnie nowego dowodu (zupełnie nowej informacji) lecz informacje o już zabezpieczonym dowodzie – informacje o pobranej od kierującego krwi. Jeśli zatem potrzebujemy dodatkowego dowodu (opinii biegłego), aby zbadać już zabezpieczony, kluczowy dowód (krew) – a do tego obligują organ przepisy – to oznacza to, że zabezpieczone dowody (bez opinii biegłego) nie mogą być podstawą ustaleń, w oparciu o które możemy powziąć uzasadnione podejrzenie, od którego zależy zatrzymanie kierującemu prawa jazdy. Jest dokładnie przeciwnie: konieczność poczynienia dodatkowych ustaleń za pomocą opinii biegłego świadczy o wątpliwości, którą organ musi rozwiać. Do tego czasu nie jest możliwe wnioskowanie na niekorzyść kierującego. A tak niestety dzieje się w praktyce zatrzymań prawa jazdy w takich sprawach.

Powyższe dotyczy typowych, najczęściej spotykanych w praktyce spraw. Oczywiście są też sprawy ze złożonymi stanami faktycznymi, które prowadzą do odmiennych ocen i wniosków. Wymagają one indywidualnego podejścia i indywidualnej obrony.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Błędy organów i problemy w praktyce

W praktyce spraw Klientów dość często spotykam sytuacje, w których policjant zatrzymuje prawo jazdy, następnie Policja dopuszcza dowód z opinii biegłego i nie czekając na wpływ opinii do akt sprawy przekazuje informację o zatrzymaniu prawa jazdy prokuratorowi albo sądowi. Dzieje się tak, bo w niektórych regionach Polski czas oczekiwania na opinię jest bardzo długi, sięga kilku a nawet kilkunastu miesięcy. A prokurator albo sąd, na podstawie dowodów, w których nie ma opinii biegłego, wydaje postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy.

Jest to postępowanie nieprawidłowe, co wyjaśniłem powyżej. W takiej sytuacji zasadność zażalenia jest oczywista. A jednak organy nierzadko nie przychylają się do zażalenia i nie zwracają prawa jazdy. Dlaczego?

Dlatego, że czas oczekiwania na rozpoznanie zażalenia przez organ odwoławczy jest stosunkowo długi. Na tyle długi, że opinia biegłego wpływa do akt przed rozpoznaniem zażalenia. Wówczas organy usprawiedliwiają zatrzymanie prawa jazdy uzyskaną po terminie opinią biegłego (której wnioski są dla kierującego niekorzystne). Problem polega na tym, że organ odwoławczy niejako zatwierdza zatrzymanie prawa jazdy, które w świetle przepisów powinno być już wcześniej zwrócone. Sprowadza się to do rozumowania: może wcześniej nie było podstaw do zatrzymania kierującemu prawa jazdy (a tym samym jego zatrzymanie było niesłuszne), ale teraz już są. Dla mnie to praktyka godząca w prawa kierujących pojazdami – czyli w prawa obywateli.

Jak temu przeciwdziałać? Na bieżąco monitorować bieg terminu i czynności procesowych w sprawie karnej. Warto także skorzystać z pomocy pełnomocnika, który podejmie właściwe działania.

Mateusz Weredyński

Adwokat. Specjalizuje się w sprawach karnych.

Skontaktuj się z kancelarią

537 555 323
kontakt@weredynscy.pl

Formularz kontaktowy

Przetwarzamy podane w formularzu dane osobowe, aby odpowiedzieć na Państwa kontakt. Administratorami Państwa danych osobowych są Małgorzata Weredyńska i Mateusz Weredyński. Szczegółowe informacje na temat przetwarzania danych osobowych, w tym dotyczące przysługujących Państwu uprawnień, znajdują się na stronie polityki prywatności. Przed zaakceptowaniem polityki prywatności prosimy o zapoznanie się z jej treścią.
Wczytywanie

Inne wpisy

zatrzymanie prawa jazdy

Adwokat Mateusz Weredyński o zwrocie prawa jazdy dla portalu BRD24.PL

Mateusz Weredyński
05.12.2025

Adwokat Mateusz Weredyński członkiem Okręgowej Rady Adwokackiej w Krakowie

Kancelaria
29.11.2024
Jazda Po Alkoholu Jak Się Bronić

Jazda po alkoholu – jakie kary i jak się bronić w 2025?

Mateusz Weredyński
28.03.2024
Przepadek Pojazdu w Sprawie Karnej

Przepadek pojazdu w sprawie karnej

Mateusz Weredyński
21.03.2024

Zmiany w prawie karnym od 1 października 2023. Część ogólna

Mateusz Weredyński
05.10.2023
zatrzymanie prawa jazdy

Zatrzymanie prawa jazdy (2025)

Mateusz Weredyński
27.03.2023

Zatrzymanie prawa jazdy (2025)

Mateusz Weredyński · 27.03.2023 ·

W określonych przypadkach kontrola drogowa Policji może zakończyć się zatrzymaniem prawa jazdy kierującemu pojazdem. We wpisie przedstawiam kwestię zatrzymania prawa jazdy w 2025 roku w związku z ujawnionym przestępstwem albo wykroczeniem. Z wpisu dowiedzą się Państwo między innymi tego, jak odzyskać zatrzymane prawo jazdy.

Specjalizujemy się w sprawach karnych związanych z zatrzymaniem kierującemu prawa jazdy. Jeżeli poszukują Państwo pomocy prawnej w sprawie karnej, zachęcamy do kontaktu.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

We wpisie kompleksowo przedstawiam kwestię zatrzymania prawa jazdy przez Policję w związku z ujawnionym przestępstwem lub wykroczeniem. Wiem jednak, że wielu z Państwa trafiło na ten wpis nie przypadkiem lecz w związku z faktycznym zatrzymaniem prawa jazdy. Dlatego poniżej zamieściłem odnośniki odsyłające do konkretnych informacji, które mogą być dla Państwa w danej chwili szczególnie przydatne:

  • zatrzymanie prawa jazdy a dalsze prowadzenie pojazdu mechanicznego – kliknij tutaj ›
  • postanowienie prokuratora albo sądu o zatrzymaniu prawa jazdy – kliknij tutaj ›
  • zaskarżenie postanowienia prokuratora albo sądu o zatrzymaniu prawa jazdy – kliknij tutaj ›
  • zwrot zatrzymanego prawa jazdy w toku sprawy o przestępstwo albo wykroczenie – kliknij tutaj ›

Zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki

Inaczej wygląda kwestia zatrzymania prawa jazdy za narkotyki. Dotyczy ona podejrzenia prowadzenia pojazdu po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Poświęciłem jej wpis: Zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki (2025). W tych sprawach prokuratorzy i sądy nierzadko niesłusznie zatrzymują kierującym prawo jazdy.

Ma to związek ze zmianą przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zmiana wpłynęła na procedurę wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy. W takiej sprawie zachęcam do kontaktu z adwokatem.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Przyczyny zatrzymania prawa jazdy

Uprawnienie Policji do zatrzymania prawa jazdy regulują przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym. Ustawa wymienia wiele przypadków, w których może dojść do zatrzymania prawa jazdy przez Policję.

Są to nie tylko przypadki, które omawiam w tym wpisie, ale i np. upływ terminu ważności prawa jazdy, przekroczenie dopuszczalnej ilości punktów, stwierdzenie braku określonych dokumentów, przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50km/h na obszarze zabudowanym, czy też naruszenie obowiązków, które dotyczą kierowców zawodowych. Wymienia je art. 135 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Ponadto, ustawa określa odrębne tryby zatrzymania prawa jazdy dla tych wydanych w kraju i zagranicą. Ten wpis jest poświęcony zatrzymaniu prawa jazdy, które zostało wydane w kraju.

Zatrzymanie prawa jazdy w związku z przestępstwem lub wykroczeniem

Ustawa określa m.in. dwa przypadki zatrzymania prawa jazdy w związku z ujawnionym przez Policję przestępstwem lub wykroczeniem. Zgodnie z ustawą policjant:

  • zatrzyma (na pewno, jest to zatrzymanie obligatoryjne) prawo jazdy w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że kierujący pojazdem znajduje się w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu. Podstawa prawna to art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym,
  • może zatrzymać (ale nie musi, jest to zatrzymanie fakultatywne) prawo jazdy w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że kierowca popełnił przestępstwo lub wykroczenie, za który może być orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów. Podstawa prawna: art. 135 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Powyższa podstawa prawna zatrzymania prawa jazdy zostanie wpisana do pokwitowania zatrzymania prawa jazdy. To ważna informacja, bo wynika z niej dlaczego prawo jazdy zostało zatrzymane kierującemu oraz w jakim kierunku będzie prowadzone postępowanie karne. Ma to znaczenie w kontekście działań, które należy podjąć, aby odzyskać zatrzymane prawo jazdy.

Obowiązkowe zatrzymanie prawa jazdy przez Policję

Pierwszy przypadek, w którym Policja na pewno zatrzyma prawo jazdy, dotyczy czynów zabronionych, w których pojawia się kwestia prowadzenia pojazdu po alkoholu lub środkach odurzających, zwłaszcza:

  • przestępstwa jazdy po alkoholu lub narkotykach, o którym mowa w art. 178a § 1 Kodeksu karnego, oraz
  • wykroczenia jazdy po użyciu alkoholu lub narkotyków, o którym mowa w art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń.

W praktyce do zatrzymania prawa jazdy dojdzie zawsze wtedy, gdy w związku ze zdarzeniem drogowym w organizmie kierującego pojazdem ujawnione zostanie niedopuszczalne stężenie alkoholu lub obecność środków odurzających.

Zatrzymanie prawa jazdy w związku z ujawnieniem powyższych czynów zabronionych jest obowiązkowe. To dlatego, że stosowanie przez sąd środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów w związku z ukaraniem za te czyny jest także zasadniczo obowiązkowe.

Zakazu prowadzenia pojazdów można uniknąć, co omówię w odrębnych wpisach. Jeśli obecnie poszukują Państwo pomocy prawnej w takiej sprawie, zachęcam do kontaktu z adwokatem.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Fakultatywne zatrzymanie prawa jazdy przez Policję

Drugi przypadek, w którym Policjant może – ale nie musi – zatrzymać kierującemu prawo jazdy dotyczy zasadniczo przestępstw i niektórych wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, np. w związku poważnym wypadkiem drogowym. W przypadku ukarania za takie czyny sąd może – ale nie musi – orzec wobec kierującego zakaz prowadzenia pojazdów.

W tych przypadkach istnieje większa szansa na uniknięcie zakazu prowadzenia pojazdów, co wyjaśnię w jednym z kolejnych wpisów. Jeśli obecnie poszukują Państwo pomocy prawnej w takiej sprawie, zachęcam do kontaktu z adwokatem.

Zatrzymanie prawa jazdy w praktyce

Do zatrzymania prawa jazdy może dojść w związku z podjętą przez funkcjonariuszy Policji kontrolą drogową lub ujawnionym zdarzeniem drogowym (np. wypadkiem drogowym).

Zatrzymanie prawa jazdy w związku z ujawnieniem u kierującego niedozwolonego stężenia alkoholu lub obecności środków odurzających poprzedzi badanie trzeźwości analizatorem wydechu (badanie alkomatem) lub badanie śliny (na zawartość środków działających podobnie do alkoholu). Jeśli wyniki powyższych badań będą dla kierującego niekorzystne, wówczas policjant zatrzyma kierującemu prawo jazdy.

W praktyce mogą wystąpić bardziej złożone sytuacje, np. dodatkowe badanie trzeźwości w jednostce Policji alkomatem stacjonarnym. Ponadto, po badaniu śliny, z którego wynika możliwa obecność środka odurzającego, kierujący zostanie zabrany do szpitala celem pobrania krwi. Dla Policji już pierwsze miarodajne badanie trzeźwości lub negatywny dla kierującego wynik badania śliny będzie podstawą do zatrzymania prawa jazdy.

W pozostałych przypadkach, w których kierowca popełnił przestępstwo lub wykroczenie, za który może być orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów, zatrzymanie prawa jazdy zależy od oceny policjanta. Tej oceny policjant dokonuje na podstawie okoliczności zdarzenia. Istotne będą zwłaszcza stopień naruszenia przez kierującego zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz zagrożenie, jakie swoim zachowaniem kierujący pojazdem stworzył dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Przykładowo nie należy obawiać się zatrzymania prawa jazdy z w związku z niegroźną kolizją drogową wynikłą z nieuwagi kierującego. Do zatrzymania prawa jazdy może natomiast dojść w związku z poważnym wypadkiem drogowym, który nastąpił w wyniku rażącego naruszenia przepisów ruchu drogowego (np. znacznego przekroczenia dopuszczalnej prędkości).

Sprzeciw wobec zatrzymania prawa jazdy

Czynności zatrzymania prawa jazdy przez policjanta nie można kwestionować. Kierujący może natomiast zaskarżyć postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy, o czym będzie mowa w dalszej części wpisu.

Bardzo ważne aby w związku z zatrzymaniem przez policjanta prawa jazdy kierujący podał prawidłowy adres do korespondencji. Na podany adres zostanie przesłane m.in. postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy, które można zaskarżyć.

Jeśli poszukują Państwo pomocy w związku z zatrzymaniem prawa jazdy, zachęcamy do kontaktu.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Elektroniczne zatrzymanie prawa jazdy

Od końca 2020 roku prawo jazdy wydane w kraju zatrzymywane jest elektronicznie. Następuje to poprzez wprowadzenie informacji o zatrzymaniu prawa jazdy do centralnej ewidencji kierowców (art. 135b ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

Oznacza, to że Policjant fizycznie nie zatrzyma blankietu dokumentu prawa jazdy wydanego w kraju. Należy pamiętać, że choć dokument prawa jazdy pozostanie w posiadaniu kierującego, to jego uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi ulegają zawieszeniu (art. 104a ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami).

Prowadzenie pojazdu pomimo zatrzymanego prawa jazdy i zawieszonych uprawnień może skutkować odpowiedzialnością za wykroczenie, o którym mowa w art. 94 Kodeksu wykroczeń (prowadzenie pojazdu mechanicznego bez uprawnienia). Szerzej tę kwestię omówię w odrębnym wpisie.

Pokwitowanie zatrzymania prawa jazdy

Zatrzymanie prawa jazdy następuje za pokwitowaniem, które wydawane jest kierującemu. Zawiera ono w szczególności informacje o:

  • danych policjanta zatrzymującego prawo jazdy i jego jednostki,
  • datę zatrzymania prawa jazdy,
  • danych dokumentu prawa jazdy, oraz
  • powodu zatrzymania.

To ważne informacje w kontekście obrony i działań zmierzających do odzyskania prawa jazdy. Ponadto, w określonych przypadkach pokwitowanie stanowi okresowe uprawnienie do kierowania pojazdem, o czym mowa m.in. w pouczeniu.

Wzór pokwitowania zatrzymania prawa jazdy.

Zatrzymanie prawa jazdy a dalsze prowadzenie pojazdu

Możliwość dalszego prowadzenia pojazdu po zatrzymaniu przez Policję prawa jazdy w związku z ujawnionym przestępstwem lub wykroczeniem zależy od powodu zatrzymania prawa jazdy.

Jeśli do zatrzymania prawa jazdy doszło w związku z podejrzeniem prowadzenia pojazdu przez kierującego w stanie nietrzeźwości lub po użyciu alkoholu lub po użyciu środka odurzającego (podstawa prawna: art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym), dalsze prowadzenie pojazdu przez jest niedopuszczalne.

W takiej sytuacji, jeśli na przykład pojazd kierującego nie został bezpiecznie zatrzymany, zostanie on powierzony osobie wskazanej przez kierującego lub nawet odholowany.

Jeśli powodem zatrzymania prawa jazdy jest ujawnienie przez Policję przestępstwa lub wykroczenia, za które może być orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów (podstawa prawna: art. 135 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym), pokwitowanie uprawnia do kierowania pojazdem w ciągu 7 dni (art. 135 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

Prowadzenie pojazdu po upływie 7 dni może skutkować odpowiedzialnością za wykroczenie, o którym mowa w art. 94 Kodeksu wykroczeń.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy

Zatrzymanie przez policjanta prawa jazdy uruchamia procedurę, która zmierza do wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy w związku z ujawnionym przestępstwem lub wykroczeniem.

Po zatrzymaniu prawa jazdy policjant ma obowiązek niezwłocznie, jednak nie później niż w ciągu 7 dni od dnia zatrzymania prawa jazdy wydanego w kraju, przekazać informację o zatrzymaniu prawa jazdy odpowiednio:

  • prokuratorowi – jeśli zatrzymanie prawa jazdy nastąpiło w związku z ujawnionym przestępstwem, albo
  • sądowi rejonowemu – jeśli zatrzymanie prawa jazdy nastąpiło w związku z ujawnionym wykroczeniem.

Prokurator albo sąd rejonowy ma obowiązek – w terminie 14 dni od otrzymania od Policji informacji o zatrzymaniu prawa jazdy – wydać postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy (art. 137 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

Oczywiście takie postanowienie może zostać wydane tylko w sytuacji, w której istnieją podstawy do zatrzymania prawa jazdy, czyli gdy istnieje uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia drogowego, za które musi lub może zostać orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów. Jeśli tych podstaw brak, prokurator albo sąd zwrócą prawo jazdy kierującemu.

Kwestia terminu wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy

Z przywołanych powyżej przepisów wynika, że postanowienie prokuratora albo sądu o zatrzymaniu prawa jazdy powinno zostać wydane najpóźniej w ciągu 21 dni od zatrzymania kierującemu prawa jazdy. Termin ten może być nawet krótszy. Zależy od tego, kiedy informacja o zatrzymaniu prawa jazdy zostanie przekazana przez Policję prokuratorowi albo sądowi.

W praktyce dominuje pogląd, że powyższe terminy mają charakter instrukcyjny. Oznacza to, że uchybienie tym terminom nie wywołuje negatywnych skutków procesowych, a prokurator albo sąd może wydać postanowienie o zatrzymaniu kierującemu prawa jazdy także po upływie 14-dniowego terminu, o którym mowa w przywołanym wyżej przepisie.

To wykładania korzystna dla organów, a niekorzystna dla kierowców. Na uwagę zasługuje jednak treść art. 137 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z nim gdy nie wydano postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy, postanowienie o zwrocie zatrzymanego prawa jazdy wydaje odpowiednio prokurator albo sąd rejonowy. Fragment: „nie wydano postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy” można rozumieć dwojako. Po pierwsze, nie wydano postanowienia wobec braku podstaw do uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia. Po drugie: nie wydano postanowienia w 14-dniowym terminie. W drugim przypadku niedochowanie 14-dniowemu terminu do wydania przez organ postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy skutkowałoby obowiązkiem organu (wydaje, czyli ma obowiązek) do wydania postanowienia o zwrocie zatrzymanego prawa jazdy. Zwróćmy uwagę, że jeśli 14-dniowy termin do wydania postanowienia ma charakter instrukcyjny, to realizacja obowiązku organu do zwrotu prawa jazdy jest zależna tylko od organu. Co więcej, obywatel może ponosić bardzo negatywne konsekwencje bierności organu w postaci trwania zawieszenia uprawnień.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Zażalenie na postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy

Na postanowienie prokuratora albo sądu o zatrzymaniu prawa jazdy kierującemu przysługuje zażalenie (art. 137 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym). Zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia prokuratora albo sądu o zatrzymaniu prawa jazdy.

Sama przesyłka stanowi istotną informację: jeżeli postanowienie wydał prokurator, to sprawa prowadzona jest pod kątem przestępstwa. Jeżeli postanowienie wydał sąd rejonowy, sprawa prowadzona jest pod kątem wykroczenia.

Jeśli postanowienie wydał prokurator, to zażalenie wnosi się za pośrednictwem prokuratora do sądu rejonowego właściwego do rozpoznania sprawy. Jeśli wydał je sąd rejonowy, zażalenie wnosi się do tego sądu (zażalenie rozpozna inny równorzędny skład tego sądu).

W praktyce zażalenie należy nadać do nadawcy postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy, na podane w piśmie dane adresowe.

Kiedy skarżyć postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy?

Zaskarżenie postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy jest w praktyce elementem obrony w sprawie karnej o przestępstwo lub wykroczenie drogowe. Nie ma uniwersalnej odpowiedzi na pytanie, kiedy skarżyć to postanowienie. O szansach na powodzenie zażalenia będą decydować okoliczności konkretnego przypadku, a te są zawsze indywidualne. Co więcej, wniesienie zażalenia należy rozważyć także w kontekście taktyki obrończej, planowanej w konkretnej sprawie.

To kwestia złożona i poświęcę jej odrębny wpis na blogu. Tych z Państwa, którzy otrzymali postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy i rozważają jego zaskarżenie, zachęcam do kontaktu z adwokatem. Z doświadczenia wiem, że zasadniczo warto rozważyć zażalenie na postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy wydane w sprawie:

  • w której orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów jest fakultatywne (np. wypadku drogowego, kolizji, podstawa prawna: art. 135 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym),
  • prowadzenia pojazdu w stanie pod wpływem lub po użyciu środków odurzających,
  • nieoczywistego przypadku prowadzenia po użyciu alkoholu lub w stanie nietrzeźwości.

Zdecydowanie warto podjąć obronę już na tym etapie, ponieważ postępowanie karne może trwać wiele miesięcy i dłużej. W tym czasie, na skutek postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy, uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi są zawieszone – także w sytuacji, gdy od początku brak było podstaw do zatrzymania kierującemu prawa jazdy. Kolejna szansa na zwrot prawa jazdy kierującemu w praktyce może pojawić się dopiero na sądowym etapie sprawy.

Jeżeli poszukują Państwo pomocy prawnej w sprawie karnej związanej z zatrzymaniem kierującemu prawa jazdy, zachęcamy do kontaktu.

Zadzwoń teraz
Napisz wiadomość

Zwrot zatrzymanego prawa jazdy w toku sprawy

Jeżeli postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy nie zostało zaskarżone albo sąd nie przychylił się do zażalenia kierującego, możliwy jest zwrot zatrzymanego prawa jazdy jeszcze w dalszym toku sprawy (tj. przed jej zakończeniem).

Zwrot prawa jazdy, o którym tutaj piszę, nie dotyczy odzyskania prawa jazdy po orzeczonym środku karnym – zakazie prowadzenia pojazdów. Tej kwestii poświęcę odrębny wpis.

Sprawa, w której zatrzymano kierującemu prawo jazdy, najczęściej znajdzie swój finał w sądzie. Co do zasady obrona polega na podważeniu zasadności oskarżenia. Tym samym w jej toku można podważać okoliczności, w oparciu o które zatrzymano kierującemu prawo jazdy – czyli wykazywać, że popełnienie przestępstwa lub wykroczenia przez kierującego jest wątpliwe. Taka obrona, poparta odpowiednimi wnioskami, jeszcze w toku sprawy, tj. przed jej zakończeniem, może skutkować zwrotem prawa jazdy kierującemu co najmniej na czas trwania postępowania.

Mogę to potwierdzić własną praktyką obrończą, w której odzyskałem Klientowi prawo jazdy w toku postępowania przed sądem pierwszej instancji. Co ciekawe, miało to miejsce w sprawie o przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego, w której sąd skazując obowiązkowo orzeka co najmniej 3-letni zakaz prowadzenia pojazdów.

Podobnie jak w przypadku zażalenia na zatrzymanie prawa jazdy, jest to kwestia złożona. Uzyskanie zwrotu prawa jazdy w toku postępowania stanowi element obrony w sprawie karnej. Oznacza to, że broniąc się przed zarzutem należy jednocześnie poddawać pod wątpliwość zasadność zatrzymania prawa jazdy. W praktyce nie jest to takie proste.

Mateusz Weredyński

Adwokat. Specjalizuje się w sprawach karnych.

Skontaktuj się z kancelarią

537 555 323
kontakt@weredynscy.pl

Formularz kontaktowy

Przetwarzamy podane w formularzu dane osobowe, aby odpowiedzieć na Państwa kontakt. Administratorami Państwa danych osobowych są Małgorzata Weredyńska i Mateusz Weredyński. Szczegółowe informacje na temat przetwarzania danych osobowych, w tym dotyczące przysługujących Państwu uprawnień, znajdują się na stronie polityki prywatności. Przed zaakceptowaniem polityki prywatności prosimy o zapoznanie się z jej treścią.
Wczytywanie

Inne wpisy

zatrzymanie prawa jazdy

Adwokat Mateusz Weredyński o zwrocie prawa jazdy dla portalu BRD24.PL

Mateusz Weredyński
05.12.2025

Adwokat Mateusz Weredyński członkiem Okręgowej Rady Adwokackiej w Krakowie

Kancelaria
29.11.2024
Jazda Po Alkoholu Jak Się Bronić

Jazda po alkoholu – jakie kary i jak się bronić w 2025?

Mateusz Weredyński
28.03.2024
Przepadek Pojazdu w Sprawie Karnej

Przepadek pojazdu w sprawie karnej

Mateusz Weredyński
21.03.2024

Zmiany w prawie karnym od 1 października 2023. Część ogólna

Mateusz Weredyński
05.10.2023
zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki

Zatrzymanie prawa jazdy za narkotyki (2025)

Mateusz Weredyński
07.04.2023

Weredyńscy Adwokaci

© 2015–2026 Weredyńscy Adwokaci

  • Kontakt
  • Kancelarie adwokackie
  • Polityka prywatności
  • Nota prawna
  • Prawo karne
  • Prawo nieruchomości
  • Adwokat Nowy Sącz
  • Jazda po alkoholu